DOLAR 0,0000
EURO 0,0000
STERLIN 0,0000
ALTIN 000,00
BİST 00.000
Advert
Akın Tezel
Akın Tezel
Giriş Tarihi : 23-05-2022 18:18

Ticaret Öğreniyoruz

 

Ticaret, yaparak; yaparken de kâh kazanarak, kâh zarar edilerek öğrenilir. Ticaretin okulu yoktur. Başkalarının deneyimi, ustaların hikayeleri, ama en çok kendi hikayemiz bizleri iyi bir iş adamı yapar. Bazıları kıvrak zekalıdır, ortama kolay uyum sağlar. Bazıları ise yavaştır, etraflarında olup biteni bir türlü göremez. Her meslekte olduğu gibi ticarette de mesleğe genç, hatta çocuk yaşta başlamış olmak büyük bir avantajdır. Hayatını memur veya işçi olarak bir başkasının yanında çalışarak geçirmiş, kendisine söylenilenleri yapmış, yapma denilenleri yapmamış bir insanın ileriki yaşlarda ticarete atılması ellisinden sonra yapılmış evliliklerden çocuk beklemeye benzer.

Dünya üzerine baktığımızda ticarette en başarılı olan milletin Yahudiler olduğunu görüyoruz. Kanımızca bunun tek bir nedeni vardır. Yahudiler Romalılar tarafından yurtlarından kovulduklarında dünyanın çeşitli ülkelerine ufak topluluklar halinde dağılmışlardı. Ancak bu insanların hiçbirinin ekecek, dikecek toprağı yoktu. Bu nedenle seyyar olarak yapılabilecek en kolay iş olan ticarete yöneldiler ve zamanla bu işte uzmanlaştılar. Buradan da görüyoruz ki çevre koşulları insanların meslek seçiminde ve seçilen meslekte başarılı olunup olunmamasında önemli rol oynuyor.

Fethiye'ye döndüğümüzde bu şehrimizin ticarette neden gelişmemiş olduğunu, neden sürekli yanlışlara düştüğünü kolaylıkla görürüz. Şehrimizde de ticaretin gelişmesini belirleyen en önemli etken çevre koşulları olduğuna göre bir çevremize bakalım.

Fethiye Cumhuriyet devrinden önce Kayaköy ve iskelesi Meğri, ayrıca Beşkaza olarak ikiye ayrılırdı. Kayaköy Rum nüfusa sahip olup bağcılşık ve hayvancılık ile geçinirdi. Eşen ve Kemer ovalarında ise Beşkaza olarak hayvancılık ve tarım ile geçinen Türk ahali bulunuyordu. Bölgenin tüm ticareti adalardan belirli aralıklarla gelen ihtiyaç mallarını alıp bunları Kayaköy ve Beşkaza ahalisine satan ve varsa tarımsal ürünleri yine aynı gemilerle dışarıya pazarlanmasında yardımcı olan birkaç esnafın elindeydi. Sözün kısası tipik bir tarım toplumunun gerektirdiği kadar sınırlı bir nüfus ufak çapta ticaret ile uğraşıyordu. Mubadeleden sonra Rumlar gitti, yerlerine Selanikli Türkler geldi, ama ticari ilişkilerde fazla bir farklılık olmadı.

1970 lerde başlayan ve halen sürmekte olan turizm akımı Fethiye ahalisinin büyük bir kültür  ve ekonomik şok yaşamasına neden oldu. Özellikle büyük şehirlerden farklı kültürde insanlar Fethiye'ye akın etti. Bunların bir kısmı emekli hayatını geçirmek için, bir kısmı ise ticaret için geldiler.

Fethiyeliler bir anda hiç düşünemedikleri kadar para sahibi oldular. Para etmeyen topraklar, araziler hızla yabancılara satıldı. Elde para vardı, ama bu para ile nasıl iş yapılacağını bilen insan pek yoktu. Kazanılan paranın çoğu eğlence, düğün, lüks gibi harcamalara gitti. Parayı yatırımda değerlendirmeye çalışanlar ise bocalamaya başladılar. Çünkü ticaret bilmiyorlar, iş bilmiyorlardı. Kulaktan dolma bilgilerle şu iş iyi para getirir, bu işi yaparsak daha da zengin oluruz düşüncesiyle birden piyasaya girdiler.

Fethiye'ye dışarıdan gelenlerin de Fethiye yerlilerinden kalır tarafı yoktu. Onlar da çoğu emekli ikramiyesi, miras parası gibi artı varlıklarını değerlendirip hem tatil yapıp hem de para kazanırız umuduyla Fethiye'yi mekan tuttular. Sonuçta piyangodan kazandıkları para ile ticaret yapmaya çalışan Fethiye yerlileri ile ticari kazanç ile piyango arasındaki farkı bilmeden ticarete atılan yabancıların bir arada iş yapmaya çalıştıkları ilginç bir piyasa ile karşılaştık.

Benim yıllardır dikkatimi çeken iki konu var ki değinmeden geçemeyeceğim. Kasım ayı gelir, turistik işletmelerin çoğu kapanır. Sahipleri Ocak ayı sonlarına doğru kayıplara karışır. Çoğu ya büyük şehirlere, ya da Avrupa'ya gezmeye gitmiştir. Şubat gelince ortalıkta bir kaynaşma başlar. Eski, yeni demeden bütün vitrin dekorları sökülüp yerlerine yenileri yapılır. Tabi bu arada inşaatçılara da önemli ölçüde borçlanılır. Sanılır vitrinler bir önceki yıldakinden farklı olursa daha çok müşteri çekecek. Sanki aynı müşteri o dükkanın önünden her gün geçip seyrine bakıyormuş gibi düşünülür.

Bir başka sorun ise turizmde çalışan personel ile ilgilidir. Birkaç işletme hariç çoğu iş yeri mevsim kapanınca işçilerini kapı dışarı eder. Bu işçiler bir şekilde kış boyu karınlarını doyurur ama ertesi yıl aynı işyerinde çalışacaklarının garantisi yoktur. Bir kısmı başka şehirlere gider, bir kısmı başka işletmelerde iş bulur. Nisan ayı başında yakınmalar başlar. "Eleman arıyoruz, ama bulamıyoruz". Aslında eleman çoktur. Doğudan gelen "ne iş olursa yaparız abi" diyen vasıfsız işçiler, uyuşturucu tutkunları; bunlar kapınızı aşındırır. Artık bu insanlardan birini beğenmek zorundasınız. Bazıları sizi yarı yolda bırakır. Bazıları ise tam mesleği öğrenmişken sezon biter, kapı dışarı edersiniz onları da.

Dedim ya, ticaret kolay öğrenilmez. Elli yılda ancak bu kadar olur.

NELER SÖYLENDİ?
@
Akın Tezel

Akın Tezel

DİĞER YAZILARI Tatil-i Eşgal Kapıcılar Sendikası Duymasın Mitsotakisden Zelenski Olur Mu ? 1.71 Yeşili Özledik Özür Bekliyoruz Bu Ne Biçim 23 Nisan Havalar Isınıyor İki Yüz Yıldır Bitmeyen İngiliz Oyunu Kılıçdaroğlu Bu İşe Ne Der Acaba Rusya Ukrayna'ya Neden Saldırdı Fethiye'de Ağaç Katliamı Fethiye'de Siyaset Hareketleniyor Çevre Bakanlığı Ne İş Yapar? Devlet Nerede ? Beyaz Önlüklü Terör Şöför Esnafı Huzursuz Buğday ve Ayçiçeği İktidar Namlunun Ucundadır Savaşın Gerçek Nedeni Ukraynayı Tanıyalım Yoksa Hiç Yazmasam Mı? Bu Adam Kendisini Sahiden Gandi Sanıyor Biraz Da Başka Oyun Bulun Üçüncü İttifaka Dikkat Elektriğe Zam Gelmiş Our Guys in Kazakhistan Couldn't Do It (  Kazakistan'daki Adamlarımız Beceremedi) Dolar Çağı Bitiyor Mu? Sokak Köpeklerini Tanıyalım Fethiye Halkı ve Fethiye Esnafı Esnaf Odasından Ne Bekliyor Öğretilmiş Çaresizlik Nerede O Eski Fabrika Bacaları Bulgaristan Seçimleri Fethiye'de Kaçak İnşaatlar Hızlandı Lütfü Türkkan Ne Yapmak İstiyor Ali Koç İstifa! Bill Gates Fethiye'de Demirel'in Altı Kere Gidip Yedi Kere Gelmesinin Sırrı Nedir Siyasete Ağırlık Koymak Eyvah! Dolar Uçuşa Geçti, Yanıyoruz Kurumsal Yönetim, Bireysel Yönetim Rant Ne Demektir? Ben Çileli Bir Dut Ağacıyım Yoksa Siz De Mi FETÖ'cüsünüz? Küresel Isınma Nedir? Tehlikeli Gidiş Hacı Bülent Ecevit Dürüst Bir Yazar Üniversite Çilesi Başlıyor Okullar Açıldı, Curcuna Başladı 30 Ağustos Hepimizin Alıntıdır Sazan Ormanlarımızı Yeterince Koruyabiliyor Muyuz? Nereye Gidiyoruz? Afganistan'da Neler Oluyor? Sığınmacılar Yine Piyasada Yoksa Siz De Mi Fransızsınız? Mülkün Sahibi Kim? Yangın Var Tatilciler Döndü, Çöpleri Kaldı Batı Trakya'da Türk Yokmuş Yemyeşil Caddeler Yalancılar Olmasa İşsiz Kalacağız Orman Yangınları Başladı Sıcaklar Başladı Bu Sefer Beceremeyecekler Behçet Saatcı Sahaya İndi Erdoğan Hoca Çevre Mi Dediniz? Öküz Altında Buzağı Aramak Koylar, Kıyılar Olmasa Gündemi Nasıl Doldururduk Acaba ? Lütfen Biraz Sakin Olalım Kudüs Nasıl Kurtulur İsrail’in Derdi Ne ? Hükümet Nasıl Yanıltılır ? İşte Bu Olmadı Şimdi Aman Komşular Görmesin Yoksa Siz Aşı Olmaktan Korkuyor Musunuz? Tutmayın Beni! Yatırım Rüzgarı Kılıç Keser,Kalem Yazar Covid-19 Ne Âlemde? Siyaset Vatandaşa Hizmet Demektir Yılan Aynı Delikten İki Kere Sokmazmış Teşebbüs-ü Şahsi HÜKÛMETE SESLENİYORUM BUNLAR AÇ Behçet Saatcı Sahaya İndi Kadına Şiddet Neden Bu kadar Çok Siyasi Parti Var Böl ve Yönet Su-i Misal, Misal Olmaz Ne Zaman Aya Gideceğiz? 99 İle 100 Arasında Ne Fark Vardır? Esnaf Odası Seçimleri Yaklaşıyor Fethiye'de Kaç Dükkan Kapalı? Ayçiçeği Başkanlık Sistemini İyi Anlatalım Sokak Hayvanları HEYKEL ABD'de Neler Oluyor Fiyatlarda Devlet Kontrolü Etil Alkol, Metil Alkol İlm-i Siyaset Kışın Domates Yiyenler Ölürmüş Bu İş Karakolda Biter Yılbaşını Nerede Geçirsem Acaba? Kanuni Sultan Süleyman'ın Zigetvar Seferi Mesele Uçkur Meselesi Değil Okuma Özürlü Toplum Siyaset Nereye Gidiyor ? Batınilik Fethiye Yirmi İkinci Yüzyıla Hazırlanıyor Yeniden Değerlendirme Oranı İrini Temel Reis Yeni Bir Dünya Düzenine Doğru Sofrana Sahip Çık Marx Nerede Yanıldı Kıbrıs Neden Önemli? Etil Alkol Mu, Metil Alkol Mu? Enflasyon Hesabı Nasıl Yapılır İngiliz Hükümeti Neden Şaşırdı Ermenileri Kim Kışkırtıyor? Mustafa Kemal Mi, Atatürk Mü? Türk Tabipleri Birliği Ne İstiyor NEDEN TEK ADAY Macron Neden Kudurdu Trafik Kazaları Çoğaldı, Motorlu Araçları Yasaklayalım Trafikte Yol verme Tartışmasından Kahraman Çıkarmak 30 Ağustos'u Kutlayalım Ama Doğu Akdeniz Yunan'ın Olsun Ve Selin Hanım Konuştu... Çöp Üzerinden Siyasi Kavga Selin Hanım Acaba Ne Der? Ayağı Ağrıyana Kulak Röntgeni Çekilir Eyvah! Dolar Yükseliyor, Batıyoruz Bir Gün Bütün Faniler Mutlaka Covid-19'a Tutulacaktır Çöpçüler Bayram Tatili Yaparsa Ne Olur FETHİYE TİCARET ODASI İstanbul Sözleşmesi TOGG - Türkiye Otomobilciler Girişim Grubu Siyasi Görüş Nasıl Oluşur Mare Nostrum Bu Yıl Körfezin Rengi Neden Sararmadı? Doktorunuz Diyor Ki Toplumsal Paranoya Küçük Şeyler Hamza Yerlikaya Irkçılık Nedir (II) Irkçılık Nedir Basının Gelir Kaynağı Neresidir Enflasyon Ne Demektir Amerika'da Neler Oluyor Artık Yeter Adnan Menderes Nerede Hata Yaptı Bıktım Bu Virüsten Ben Covid-19 Gerçekten Tehlikeli Mi? Fransa Kadar Olamadık Korona Günlerinden İnsan Manzaraları Hükümeti Kim Yanıltıyor? Yorgan Gitti, Ama Benim Kavgam Bitmedi Aileyi Yok Etmek İstiyorlar Yeni Bir Fitne Mi? Bir Zamanlar Biz de Çocuktuk Hayat Devam Ediyor Komünizm Neden Çöktü? En Uzun Gece Çince Öğreniyoruz Vesayet Hortluyor Mu? Alman Polisinin Verdiği Ders Corona Günlerinde Hayat Çince Öğreniyoruz Bir Portre Dava Adamı Kimdir Yine Yılbaşı,Yine Aynı Muhabbet EYT'DEN EYP ÇIKAR MI?
NAMAZ VAKİTLERİ
Gazete Manşetleri
Yol Durumu
E-GAZETE
9 Yaşında kızın yaşadıkları
BURÇ YORUMLARI
  • KOÇ
    Koç Burcu
  • BOĞA
    Boğa Burcu
  • İKİZLER
    İkizler Burcu
  • YENGEÇ
    Yengeç Burcu
  • ASLAN
    Aslan Burcu
  • BAŞAK
    Başak Burcu
  • TERAZİ
    Terazi Burcu
  • AKREP
    Akrep Burcu
  • YAY
    Yay Burcu
  • OĞLAK
    Oğlak Burcu
  • KOVA
    Kova Burcu
  • BALIK
    Balık Burcu
ANKET OYLAMA TÜMÜ
Fethiye'de hizmetlerden memnun musunuz?
GÜNÜN KARİKATÜRÜ
Evin halleri
E-Bülten Kayıt
ARŞİV ARAMA